ഇറാൻ എണ്ണയ്ക്കായി ആഗോളതലത്തിൽ മത്സരമെന്ന് റിപ്പോർട്ട്; ഇന്ത്യയും പാക്കിസ്ഥാനും നിരീക്ഷണത്തിൽ

നീണ്ട ഇടവേളയ്ക്ക് ശേഷം ഇറാൻ അന്താരാഷ്ട്ര വിപണിയിലേക്ക് വീണ്ടും സജീവമാകുന്നത് ആഗോള എണ്ണ വിപണിയിൽ വലിയ ചലനങ്ങൾക്ക് വഴിയൊരുക്കുന്നു.

നിലവിലെ സമാധാനക്കരാറിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ 60 ദിവസത്തേക്ക് ഇറാനിയൻ എണ്ണയ്ക്ക് അമേരിക്കൻ ഭരണകൂടം ഉപരോധത്തിൽ ഇളവ് അനുവദിച്ചിരുന്നു. ഇറാനും യുഎസും തമ്മിലുള്ള തർക്കങ്ങൾ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അനുവദിച്ച ഈ പ്രത്യേക ഇളവ് പിൻവലിക്കാൻ ഇതുവരെ നടപടികളുണ്ടായിട്ടില്ല.

ഈ സുവർണാവസരം പ്രയോജനപ്പെടുത്തി കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ ക്രൂഡോയിൽ ലഭ്യമാക്കാൻ ഇന്ത്യയും പാക്കിസ്ഥാനും ഉൾപ്പെടെയുള്ള രാജ്യങ്ങൾ ശ്രമങ്ങൾ ഊർജിതമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. നിലവിൽ കപ്പലുകളിൽ ലഭ്യമായ ഇറാന്റെ എണ്ണ ശേഖരം സ്വന്തമാക്കാനാണ് പല എണ്ണക്കമ്പനികളും ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.

പാക്കിസ്ഥാനെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം തങ്ങളുടെ മൊത്തം ക്രൂഡോയിൽ ഇറക്കുമതിയുടെ 10 മുതൽ 20 ശതമാനം വരെ ഇറാനിൽ നിന്ന് ലഭ്യമാക്കാൻ സാധിച്ചാൽ, വാർഷിക ചെലവിൽ 17 മുതൽ 34 കോടി ഡോളർ വരെ (ഏകദേശം 3200 കോടി ഇന്ത്യൻ രൂപ) ലാഭിക്കാൻ കഴിയുമെന്നാണ് കണക്കുകൂട്ടൽ. ഇതിനിടെ പാക്കിസ്ഥാനിലെ റിഫൈനറികൾക്ക് ഇറാനിയൻ എണ്ണ സംസ്കരിക്കാനുള്ള സാങ്കേതിക ശേഷിയുണ്ടോ എന്ന കാര്യത്തിൽ ആശങ്കകൾ ഉയർന്നുവെങ്കിലും, അത്തരം പ്രതിസന്ധികളില്ലെന്ന് കമ്പനികൾ അവകാശപ്പെടുന്നു.

ക്രൂഡോയിൽ വിലയിലെ കുറവ് മുൻനിർത്തി പെട്രോളിന് ലീറ്ററിന് 74 രൂപയും ഡീസലിന് 67 രൂപയും പാക്കിസ്ഥാൻ അടുത്തിടെ കുറച്ചിരുന്നു. പാക്ക് പ്രധാനമന്ത്രി ഷെഹബാസ് ഷെരീഫ് ആണ് ഈ വിലക്കുറവ് പ്രഖ്യാപിച്ചത്.

തുടർന്ന്, ‘‘നല്ല സമയം വരുന്നു. കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് നമുക്ക് ക്രൂഡോയിൽ ലഭിക്കാൻ പോകുന്നു’’ എന്ന് പാക്കിസ്ഥാൻ പെട്രോളിയം മന്ത്രി അലി പർവേസ് മാലിക് അഭിപ്രായപ്പെട്ടത് വലിയ ചർച്ചയായിരുന്നു.

ഇന്ത്യ, വിയറ്റ്നാം, ജപ്പാൻ, ദക്ഷിണ കൊറിയ തുടങ്ങിയ ഏഷ്യൻ രാജ്യങ്ങളുമായി എണ്ണ വിൽപ്പന സംബന്ധിച്ച് ഇറാൻ ചർച്ചകൾ ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്. നേരത്തെ 7 വർഷത്തെ ഇടവേളയ്ക്ക് ശേഷം 5.30 ലക്ഷം ബാരൽ എണ്ണ ഇന്ത്യ ഇറക്കുമതി ചെയ്തിരുന്നു.

കുറഞ്ഞ വിലയും ഗതാഗത ചെലവിലെ ലാഭവും ഇന്ത്യയെ വീണ്ടും ഇറാന്റെ അടുത്തേക്ക് ആകർഷിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, അമേരിക്കയുടെ വരുംദിവസങ്ങളിലെ നിലപാട് ആശങ്ക ഉയർത്തുന്നുണ്ട്. ബാങ്കിംഗ് ഇടപാടുകളിലെ നിയന്ത്രണങ്ങളും പണമിടപാടുകൾ ഏത് കറൻസിയിൽ നടത്തുമെന്നതും പ്രധാന തടസ്സങ്ങളാണ്.

ചൈന യുവാൻ വഴിയാണ് ഇടപാടുകൾ നടത്തുന്നതെങ്കിൽ ഇന്ത്യയുടെ മുന്നിൽ ഇനിയും വ്യക്തത വരാനുണ്ട്. ഇന്ത്യയുടെ ചരിത്രപരമായ പശ്ചാത്തലം:
2019-ൽ അമേരിക്ക ഉപരോധം കടുപ്പിക്കും മുൻപ് ഇറാന്റെ പ്രമുഖ ഉപഭോക്താവായിരുന്നു ഇന്ത്യ.

2009-10 സാമ്പത്തിക വർഷത്തിൽ 2.2 കോടി ബാരൽ എണ്ണ ഇറക്കുമതി ചെയ്ത ഇന്ത്യ, 2016-17 കാലയളവിൽ അത് 2.71 കോടി ബാരലായി ഉയർത്തിയിരുന്നു. എന്നാൽ, 2019 മേയ്ക്ക് ശേഷം ഇറക്കുമതി പൂർണമായും നിലച്ചിരുന്നു.

ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഗതാഗതം സുഗമമായാൽ സൗദി അറേബ്യ, യുഎഇ, ഇറാഖ് തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള എണ്ണ ഇറക്കുമതി പഴയതുപോലെ സജീവമാകുമെന്നതും ഇന്ത്യയുടെ തന്ത്രപരമായ തീരുമാനങ്ങളെ സ്വാധീനിക്കും.